Prof.Dr.Kenan ÇELİK

Kişisel Web Sayfası

İKTİSATÇILAR VE FALCILAR

Anasayfa » ESKİ KÖŞE YAZILARIM » İKTİSATÇILAR VE FALCILAR
share on facebook  tweet  share on google  print  

İKTİSATÇILAR VE FALCILAR

"ESKİ KÖŞE YAZILARIM" için, toplam 1 sonuç arasından 1 - 1 arası sonuçlar

kenancelik@kenancelik.com

İKTİSATÇILAR VE FALCILAR

Kenan ÇELİK

  Son zamanlarda biz iktisatçılar veya bizim ulu babalarımız kriz konusunda konuşmalar yapmakta. Davet edilirler ve o zaman da bir şeyler söylemek gerekir. Bilim adamlarının söyledikleri bilimsel yöntemlere dayanmalı ama bazen de fal açma şekline dönüşür veya istihareye yatmanın sonuçlarına. Hele Türkiye ekonomisi veya Karadeniz ekonomisi söz konusu olursa, teorik bilgilere göre konuşmak yanıltıcı olur. 

Zaten bir söz vardır ve bazı iktisat bölümlerinde de duvarlarda yazar: "İktisatçı dün söylediğinin, bugün neden olmadığını, yarın anlatan insandır". Buradan hareketle "yarın anlattığının da yanlış olduğunu iki gün sonra da anlatacak" sonucu ortaya çıkabilir.   

Öyle bilimsel bir araştırma yapmadan, bilimsel araştırma yöntemlerini dahi bilmeden, hatta arz ve talep esnekliğini dahi bilmeden,  diyelim ki sonbaharda krizden çıkılacağını söylemek, falcı kadınların yaptığından farksızdır. Aklı başında olan kimseler zaten inanmaz, olan iyi niyetli ve unvanlara inananlara zavallılara olur.  

Öyle, devlet teşvik vererek kamu harcamalarını artırdı, IS eğrisi sağ tarafa kayar, istihdam artar, tam istihdam duvarına yaklaşılır mantığıyla beyanat vermek yemez. Ortalıkta eğri falan yok. Ve diğer şartlar değişmezken bu teorik bilgiler geçerlidir. Diğer şartlar ve özellikle siyaset olayı belirler. Sonbahara kadar karşımıza nelerin çıkacağını kimse bilemez.

 Dünyada bunca iktisatçı var. Birçoğu da ünlüdür. Ancak, 2008 yılında krizin çıkacağını sadece iki kişi bilmiştir. Biri New York Üniversitesi öğretim üyelerinden, iktisatçı Prof. Nouriel Roubini, diğeri ise bir Fransız falcı, Marc Cerbere. Falcıya göre "2008 ile 2010 arasında dünya, tarihin en büyük depresyonunu yaşayacak. Borsalar çökecek. Finans sisteminin temelleri sallanacak. Ekonomiler derin bir resesyona girecek. Neden? Çünkü Satürn ve Uranüs gezegenleri karşı karşıya gelecekler”. Ancak bundan sonrakileri bileceklerinin garantisi yok. Ne zaman krizden çıkılacağı hakkında da net fikirleri yok. O halde, “söz gümüşse sükut altındır” atasözünü de hatırlamak lazım.  

Çeşitli ödüllerin sahibi ve dünyaca ünlü, tarihçi ve ekonomi profesörü Lord Robert Skidelsky, küresel krizin bir daha tekrarlamaması için dört öneride bulunuyor. Bunlardan dördüncüsü iktisatçılarla ilgilidir. Skidelsky’ye göre, “Üniversitelerin ekonomi bölümlerini kapatmak lazım. Çünkü öğrencilere sadece ekonomi öğretiyorlar, sonuçta ucubeler ortaya çıkıyor. Ekonomi bir insan bilimidir; doğa bilimi değildir. Ekonomi politikalarını rakamlara dökerek sonuç alamazsınız. Bu politikaları üretecek kişilere matematik yerine hümanizm, psikoloji, sosyoloji öğretilmeli”. 

Sadece bir örnek: Meşhur örümcek ağı teorimize göre, bu yıl kuru fasulye fiyatları yüksek olursa, bu yüksek fiyatları gören çiftçiler gelecek yıl çok daha fazla kuru fasulye ekecek. Kuru fasulye bollaşacak. Arz-talep kuralının gereği bolluktan dolayı gelecek yıl kuru fasulye fiyatları düşecek. Ama ya gelecek yıl iklim koşulları iyi gitmese ne olacak. Yada gelecek yıl kuru fasulye bir hastalığa neden oluyor söylentisi çıkarsa ne olacak. Veya devlet aynı toprakta üretilecek başka bir ürüne yüksek teşvik verirse ne olacak. Çok basit, tahminler tutmayacak.  

O zaman, adam sansınlar diye, boş laflarla işadamlarını veya bir bölgenin insanlarını yanlış yönlendirmemek lazım. Teorik bilgilerle, pazarda ev alışverişi bile yapmadan, bir kere bile kendine çorap, pantolon almadan, geçimini avantaya bağlayarak, oturduğumuz yerden konuşmanın faydası yok.

Ben bir iktisatçı olarak kendime soruyorum ve kendimi eleştiriyorum. Ekonomik araştırma yapmanın sınırlarını zorlamış olan dünyaca ünlü iktisatçılar bile bunu soruyor, öz eleştiri yapıyor, itiraf ediyor.   

Kaynak : İlkhaber Gazetesi, 16 Temmuz 2009, Perşembe
Tür : Ekonomi Tarih : 16.07.2009
[ Tüm yazılara ulaşmak için burayı tıklayınız. ]

facebook  googleplus  Twitter  Delicious  Digg this